Kasza - jaką wartość odżywczą mają kasze i jak często powinna być spożywana?

Kolejnym tematem związanym z żywnością i żywieniem jest kasza. W tym wpisie omówię wszelkie kasze pod względem towaroznawczym, jak i pod względem wartości odżywczej kasz. Również dodam krótką historię kaszy, gdzie dowiecie się, kto lubił kiedyś jeść kasze. 


Autor: Patryk


Kasze to jedno z moich ulubionych produktów spożywczych, które nie tylko są smaczne, ale i zdrowe, o czym dowiecie się na temat wartości odżywczej kasz w tym artykule. Kasze już jedzono od dawna, o czym świadczą różne źródła historyczne, które potwierdzają, że nawet znane nam postacie historyczne lubiły jeść kasze. A zatem czym jest kasza i do której grupy produktów spożywczych zaliczmy kasze? Kasza to nic innego jak produkt zbożowy, który zaliczamy do 1 grupy produktów spożywczych wg klasyfikacji 12 grup produktów spożywczych, o czym była już mowa na temat 12 grup produktów spożywczych na moim blogu, gdzie krótko napisałem na temat produktów zbożowych [1]. Kasze przede wszystkim otrzymujemy z różnych zbóż tj. np. owsa, gryki, jęczmienia, czy też np. żyta. Do kasz można również zaliczyć ryż (ziarna ryżu siewnego). Kasze głównie cechują się dużą zawartością różnych składników pokarmowych, szczególnie składników odżywczych, o czym będzie niedługo mowa na ten temat.
Wyróżniamy wiele rodzai kasz. Do takich przykładowych kasz można zaliczyć m.in. kaszę krakowską, kaszę gryczaną, kaszę mannę, kaszę kuskus, kaszę jęczmienną, ryż (m.in. ryż biały, brązowy, dziki), kaszę kukurydzianą (otrzymywana z kukurydzy), czy też np. kaszę perłową. Jak widać, mamy dużo różnych kasz, które mają różne zastosowania kulinarne.
W technologii żywności podczas produkcji kasz wykorzystuje się różne metody procesów technologicznych tj. np. prażenie, sortowanie ziaren zbóż, obłuskiwanie zbóż, czy też np. segregowanie zbóż.
Jak już wcześniej wspomniałem, iż kasze były jedzone już od dawna. Wiele dawnych przepisów kulinarnych posiadały różne przepisy na pyszne potrawy z kasz. Już w kuchni staropolskiej, czy też w kuchni słowiańskiej występowały kasze. Kaszę krakowską lubiła jeść królowa Anna Jagiellonka z dynastii Jagiellonów, gdzie w jej diecie często pojawiała się kasza krakowska - to był ulubiony produkt spożywczy królowej Jagiellonki.
To tyle, jeżeli chodzi o informacje na temat kaszy, więc przejdźmy teraz do głównej części wpisu, gdzie omówię wartość odżywczą kasz.

Autor: Patryk

Jaką wartość odżywczą mają kasze?

Jak już na początku wspomniałem, iż kasza dostarcza nam dużo składników pokarmowych. A zatem jakie składniki pokarmowe dostarcza nam kasza? Jak już wiecie, iż Instytut Żywności i Żywienia w Warszawie zmienił w 2016 r. piramidę zdrowego żywienia, gdzie podstawą naszej diety są warzywa i owoce, a nie jak dotąd było, iż podstawą naszej diety są produkty razowe. Jednak produkty razowe powędrowały w piramidzie żywieniowej na 3 miejscu od dołu (po warzywach i owocach). O tym również pisałem na moim blogu, jeżeli chodzi o zmianę piramidy zdrowego żywienia m.in. w poście na temat 12 grup produktów spożywczych i dziennych racjach pokarmowych [2]. Jakie zatem składniki pokarmowe zawierają kasze? Kasze przede wszystkim są doskonałym źródłem węglowodanów, a w szczególności błonnika pokarmowego, który odgrywa dość ważną rolę w naszym organizmie (np. poprawia pracę naszych jelit, czy też reguluje poziom cukru we krwi). Kasza to idealny produkt spożywczy m.in. dla cukrzyków. Kasze również dostarczają nam białko, o czym była już mowa na ten temat na moim blogu (w poście na temat białka i jego roli w naszym żywieniu) [3]. Jeżeli chodzi o tłuszcze, kasze mają go najmniej, choć zawartość tłuszczu w kaszach jest zależna od rodzaju kaszy. Kasze również są doskonałym źródłem składników mineralnych oraz witamin. Kasze są źródłem różnych witamin, szczególnie witamin z grupy B. Kasze również są doskonałym źródłem wielu różnych składników mineralnych tj. np. sód, cynk, magnez, wapń, czy też np. żelaza (niehemowe). Kaloryczność kasz jest zależna od czasu gotowania kaszy i ich dodatków. Myślę, że tyle informacji Państwu wystarczy na temat wartości odżywczej kasz. Kolejnym punktem mojego wpisu będzie ilość spożycia kaszy.

Zalecenia żywieniowe dot. spożycia kasz
 
Jak już niejednokrotnie pisałem na blogu, iż produkty zbożowe powinny często pojawiać się w naszym jadłospisie. Tematem mojego bloga jest żywienie zbiorowe, dlatego też napiszę, jak często powinniśmy podawać konsumentom kasze. Osoby zajmujące się żywieniem zbiorowym powinni zwrócić uwagę na to, aby konsumentom często podawać kasze, gdyż jak już wcześniej wspomniałem, iż kasze mają dość dużą wartość odżywczą, choć niestety w praktyce wiem, iż w zakładach żywienia zbiorowego od czasu do czasu podaje się kasze. Jak często podawać kasze? Należy mieć na uwadze, iż zalecenia żywieniowe mówią nam, aby spożywać 4-5 porcji produktów zbożowych, gdzie do każdego posiłku powinno pojawić się jakiś produkt zbożowy. Przy planowaniu jadłospisów w zakładach żywienia zbiorowego, należy uwzględnić potrzeby żywieniowe konsumentów, dlatego też moim zdaniem, kasze powinny pojawiać się przynajmniej 2-3 x w tygodniu. Oczywiście mówię o różnych kaszach. Posiłki np. w stołówkach szkolnych nie powinny opierać się na samym ryżu, czy kaszy gryczanej, gdyż mamy bardzo dużo kasz, które mają duże zastosowanie kulinarne. W praktyce wiem, iż w stołówkach np. szkolnych często pojawiają się ziemniaki. Ja również je uwielbiam, ale bez przesady z tymi ziemniakami. Kto chciałby jeść codziennie ziemniaki? Starajmy się urozmaicać posiłki w stołówkach szkolnych. W poście na temat 12 grup produktów spożywczych i dziennych racjach pokarmowych zrobiłem zestawienie ogólnych norm spożycia tych produktów spożywczych [4]. W tamtym artykule podałem ogólne normy spożycia produktów zbożowych, dlatego też zapraszam do tego artykułu (link podam poniżej), aby zapoznać się z dziennymi racjami pokarmowymi. 

Przykłady osób, którzy powinni i nie powinni jeść kasz

Poniżej podam po 2 przykłady osób, którzy powinni i nie powinni jeść kasze.

Kasze powinni spożywać:
  • osoby cierpiące na zaparcia (dieta bogatoresztkowa);
  • osoby chore na cukrzycę (błonnik zawarty w kaszach reguluje cukier we krwi).
Kasze nie powinni spożywać:
  • osoby mające nietolerancję na gluten oraz osoby chore na celiakię (dotyczy jedynie kasz, które są źródłem białka, czyli glutenu!);
  • osoby, które muszą stosować dietę lekkostrawną (dotyczy jedynie grubych kasz).

Kasze również stosuje się w diecie kleikowej, gdzie przygotowuje się kleiki z różnych kasz- dieta ta nie może być stosowana bez zalecenia lekarza (taką dietę stosuje się u osób, którzy np. przebyli operację)!

Mam nadzieję, że po przeczytaniu tego artykułu, każdy wzbogaci swoją dietę w przeróżne kasze. Zapraszam do przeczytania kolejnych artykułów, jakie niebawem pojawią się na blogu.


Linki:
[1, 2, 4]
http://blog-zywienie-zbiorowe.blogspot.com/2016/04/12-grup-produktow-spozywczych-i-dzienne.html

Komentarze

  1. Ostatnio kasze przeżywają renesans, co mnie osobiście bardzo cieszy, bo u mnie w domu kasze jadło się zawsze i często.

    OdpowiedzUsuń
  2. Najbardziej lubię taką gryczną - i wiem że jest zdrowsza niepalona od palonej więc już teraz taką kupuję :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Z punktu widzenia technologii żywności, kasza palona i nie palona ma różną wartość składników pokarmowych i odżywczych oraz różną wartość kaloryczną, ale kasza palona i nie palona jest zdrowa - każda kasza jest zdrowa, nie ważne, czy jest prażona, czy palona :) Ja również uwielbiam kaszę gryczaną. Pozdrawiam.

      Usuń
  3. Tylko czemu ryż nazywa się ryżem skoro jest kaszą? o.o
    Najbardziej lubię kasze jaglaną, potem jest manna i kukurydziana z kuskusem, a następnie gryczana, jęczmienna, a na szarym końcu pęczak. Innych nie jadłam.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Ryż po prostu ma odrębną nazwę, ale jest zaliczany do kasz grubych z punktu widzenia towaroznawczego i technologii żywności. W technologii żywności i w towaroznawstwie wyróżniamy zboża tj. grykę, jęczmień, pszenicę, proso, ziarna owsa, ryż oraz z kukurydzy wyrabia się kasze. Ryż jest zbożem, tym bardziej, że do kasz zaliczamy również komosę ryżową :) Kasza to właśnie nasiona różnych zbóż, które przechodzą różne etapy technologiczne przy ich otrzymywaniu :) Również wiele publikacji z zakresu towaroznawstwa, czy też technologii żywności zalicza ryż do kasz, choć ryż ma inną nazwę :) Pozdrawiam.

      Usuń
  4. Próbuję różnych kasz, prawie każda ma ciekawy smak, tylko za pęczakiem szczególnie nie przepadam. Jeszcze pieć lat temu wcale nie jadaliśmy w domu kasz, teraz to się zmieniło, a tłuczone ziemniaki do obiadu odeszły w zapomnienie, przestał mi smakować. Aż muszę sprawdzić z czego jest kasza krakowska, bo pierszy raz o takiej słyszę.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. To prawda. Kasze mają wyśmienity smak :) Warto jeść właśnie ulubione kasze, tym bardziej, że szybko się przygotowuje niż ziemniaki, bo ziemniaki trzeba obrać i pokroić. To wymaga dodatkowego czasu :) Kasza krakowska jest to nic innego, jak kasza otrzymywana z gryki(kasza łamana drobna - kasza nieprażona) z punktu widzenia technologii żywności i towaroznawczego :D Pozdrawiam.

      Usuń
  5. Mnie jest aż wstyd, bo rzadko jadam kasze. Jadam ryż, często krupnik z kaszą jęczmienną a jak mam migrenę to żeby cokolwiek zjeść to jadam kaszkę manną. Ala mam pewnie niedosyt, mogłabym jadać więcej, chciałabym poeksperymentować w komosą ryżową, ale ciągle brakuje jednak czasu, może w wakacje znajdę trochę czasu. Jeśli masz jakieś ciekawe przepisy to bardzo chętnie z nich skorzystam. Nie mam jednak dużych umiejętności kulinarnych.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Mam na blogu zaplanowany przepis na kotlety z kaszy gryczanej, ale ten przepis jest troszkę trudny, bo trzeba zrobić doskonałą masę tak, aby kotlety się nie rozwaliły na patelni, ale może Pani spróbować zrobić takie kotlety - przepis pojawi się niedługo na blogu. Jeżeli chodzi o przepisy z kaszą, polecam zrobić pierogi z kaszą gryczaną (link do przepisu http://blog-zywienie-zbiorowe.blogspot.com/2015/09/pierogi-z-kasza-gryczana.html).Myślę, że taki przepis będzie bardziej prosty do wykonania. Akurat na blogu nie mam przepisów na komosę ryżową, ale może Pani wypróbować komosę ryżową z dodatkiem jabłka i cynamonu (podobnie jak owsianka), ale można również dodawać komosę ryżową do sałatek. Należy pamiętać, aby przed obróbką cieplną ziarna komosy wypłukać pod wodą (to ważne, aby usunąć saponiny!) Dobrze te komosę ryżową podprażyć na patelni lub w rondelku przed jej ugotowaniem! To wpływa również na lepszy smak komosy ryżowej. Pozdrawiam.

      Usuń
    2. O dzięki za pamięć i czas - spróbuję wykorzystać Twoje przepisy.

      Usuń
    3. Nie ma za co :) W dziale pt. przepisy kulinarne na moim blogu można znaleźć wiele różnych przepisów, gdzie każdy może znaleźć coś dla siebie ;) Postaram się, aby dodawać trochę przepisów z wykorzystaniem ryżu i kasz. Pozdrawiam.

      Usuń
  6. Kasze są jednym z najbardziej wartościowych produktów, nie dość, że są źródłem związków mineralnych, witamin i błonnika, to świetnie zapewniają uczucie sytości na długo :) No i można je łączyć z tak wieloma produktami i tworzyć fantastyczne potrawy :) Ja ostatnio zakochałam się w kaszy gryczanej nieprażonej- mniam!

    OdpowiedzUsuń

Prześlij komentarz

Zasady dodawania komentarzy do bloga Blog o żywieniu zbiorowym:

1. Jeżeli dodajesz komentarz pod postem na moim blogu, jednocześnie akceptujesz moje zasady, jakie panują na moim blogu.
2. Zanim komentarz zostanie opublikowany na moim blogu, zostanie wcześniej sprawdzony przez administratora bloga. Komentarz, który nie narusza moich zasad, zostanie opublikowany.
3. Administrator bloga nie opublikuje komentarza, jeżeli:
- komentarz jest spamem;
- osoba dodająca komentarz dodała link do jakiejś strony internetowej, co ma charakter reklamowy (np. strony o lekach, o suplementach diety, strony dla dorosłych, reklama stron www firm itp.);
- komentarz zawiera słowa niecenzuralne;
- komentarz obraża administratora bloga lub innego komentującego;
- komentarz nie odnosi się ani do czyjegoś komentarza, ani do postu.
4. Komentarze muszą odnosić się do danego tematu posta lub innego dodanego komentarza, jaki pojawił się na moim blogu.
5. Komentarz nie może być reklamą!

Wszelkie pytania, propozycje napisania postu, uwagi itp. proszę kierować na adres e-mail administratora bloga!

Patryk
administrator bloga